2 januari 2026

1. EU – Rapporteringsraamwerken en standaardsetting

1.1 EFRAG – Publicatie Vereenvoudigde Rapporteringstandaarden (ESRS) 

Zie ESG-nieuws – 27 november-10 december 2025

 

2. Wetgevende en regelgevende ontwikkelingen

2.1  EU – Omnibus I Package

Op 16 december heeft het Europees Parlement het Omnibus akkoord over de bijgewerkte regels voor duurzaamheidsrapportering (CSRD) en  zorgvuldigheid voor bedrijven (CSDDD) goedgekeurd. De belangrijkste wijzigingen kunnen nog eens als volgt samengevat worden:

Sterk ingeperkte CSRD-scope

De verplichte duurzaamheidsrapportering geldt enkel nog voor ondernemingen met meer dan 1.000 werknemers (gemiddeld) én wanneer de ondernemingen meer dan € 450 miljoen netto-omzet jaarlijks realiseren.  Deze drempels gelden ook voor banken en verzekeringsvennootschappen.  Beursgenoteerde kmo’s daarentegen vallen volledig buiten de herziene CSRD scope.

Voor niet-EU groepen met moedervennootschappen gevestigd in derde landen, worden de rapporteringsdrempels ook verhoogd naar € 450 miljoen jaarlijkse omzet in de EU en meer dan 1.000 werknemers, plus minstens één grote dochtervennootschap of een grote branche in de EU die meer dan € 200 miljoen omzet jaarlijks realiseert.

Vereenvoudigde ESRS-standaarden

De Commissie moet binnen 6 maanden na inwerkingtreding een herwerkte ESRS-set aannemen.  We verwijzen naar onze ESG-nieuws – 27 november-10 december 2025voor nadere details omtrent de vereenvoudigde ESRS waarover door EFRAG op 3 december 2025 een technisch advies werd gegeven aan de EC.

De automatische verplichting om een brede eerste set sectorspecifieke ESRS uit te rollen wordt geschrapt.

Waardeketen en weglaten van info

Er is een nieuwe “cap” op welke informatie ondernemingen mogen opvragen bij bedrijven in de waardeketen.  Bedrijven met minder dan 1.000 werknemers hoeven geen informatie te verstrekken aan grote bedrijven waarmee zij samenwerken naast die welke is voorzien in de vrijwillige rapportagestandaarden.

In uitzonderlijke gevallen mogen ondernemingen bepaalde informatie weglaten (bijv. handelsgeheimen, nationale veiligheid), onder voorwaarden.

Review-clausule EC

De wijzigingen introduceren ook een review clause voor de Europese Commissie, dat wil zeggen dat deze na een bepaalde periode een evaluatie dient te maken van de werking en impact van deze Omnibus-wijzigingen (o.a. de ingeperkte CSRD-scope en de vereenvoudigde ESRS) en daarover dient te rapporteren aan het Europees Parlement en de Europese Raad. Op basis daarvan kan zij eventueel verdere wetswijzigingen voorstellen.

CSDDD

Wat betreft de Corporate Sustainability Due Diligence Directieve (CSDDD), deze zal van toepassing zijn op vennootschappen in de EU met meer dan 5.000 werknemers en een omzet van meer dan € 1,5 miljard en aan bedrijven uit derde landen met een omzet in de EU boven dezelfde drempel.  Bedrijven kunnen alleen informatie opvragen van hun zakenpartners met minder dan 5.000 medewerkers als dat nodig is voor een diepgaande beoordeling.  Er is tevens geen referentie meer naar transitieplannen in de aangepaste CSDDD (wel in de CSRD).

De effectieve toepassing van de CSDDD wordt met nog een jaar uitgesteld, wat betekent dat vennootschappen in scope, tot juli 2029 hebben om in overeenstemming te zijn.

Bron:

Duurzaamheid en due diligence: vereenvoudigde regels voor bedrijven | Nieuws | Europees Parlement

2.2  EU- klimaatdoelstelling en akkoord om emissies met 90% te verminderen

Begin december hebben onderhandelaars van het Europees Parlement en de Raad een voorlopig politiek akkoord bereikt over een wijziging van de Europese klimaatwet, waarbij een nieuwe, tussentijdse en bindende EU-klimaatdoelstelling voor 2040 wordt vastgelegd, met name een vermindering van de netto-uitstoot van broeikasgassen (GHG) met 90% ten opzichte van het niveau van 1990.

Het nieuwe akkoord gaat gepaard met een reeks compromissen, waaronder het toekennen van een belangrijke rol aan koolstofkredieten (carbon credits) bij het realiseren van de doelstelling, tweejaarlijkse herzieningen van de nieuwe doelstelling en uitstel van de uitbreiding van het koolstofprijssysteem van het EU-ETS tot de sectoren wegvervoer en gebouwen.

Bron:

2040 climate target: deal on a 90% emissions reduction in EU climate law | News | European Parliament

2.3  Het Europees Parlement keurt uitstel en herziening van de Ontbossingsverordening goed

Het Europees Parlement heeft op 17 december 2025 formeel ingestemd met een verder uitstel en een herziening van de EU-ontbossingsverordening (EUDR). Dit betekent dat grote ondernemingen tot 30 december 2026 de tijd hebben om te voldoen, en kmo’s tot 30 juni 2027. Dit nieuwe uitstel komt neer op een bijkomende verschuiving van één jaar voor de handhaving van de wet.  Het uitstel heeft een aantal redenen, waaronder de bezorgdheid dat kleinere ondernemingen mogelijk niet over de nodige infrastructuur beschikken om vroegtijdig te kunnen voldoen, en dat de IT-systemen nog niet klaar zijn voor de due diligence-verplichtingen.

Op 18 december heeft ook de Europese Raad de gerichte herziening formeel aangenomen.  Daarmee is de wetgevingsfase in de praktijk afgerond, onder voorbehoud van publicatie in het Publicatieblad.  De Europese Commissie zal de verordening uiterlijk op 30 april 2026 opnieuw beoordelen, als onderdeel van het akkoord, wat kan helpen om de wet verder te vereenvoudigen vóór ze volledig van kracht wordt.

Bron:

Deforestation law: Parliament adopts changes to postpone and simplify measures | News | European Parliament

2.4  EU – EC stelt wijzigingen voor aan CBAM

De Europese Commissie heeft op 17 december maatregelen voorgesteld om de doeltreffendheid van het koolstofgrenscorrectiemechanisme van de EU (CBAM) te versterken, en dit als antwoord op ontvangen input.  Vanaf 1 januari 2028 wordt de reikwijdte van het CBAM uitgebreid met bepaalde staal- en aluminium-intensieve downstreamproducten. De Commissie stelt daarnaast voor een tijdelijk steunmechanisme in te voeren om producenten in de EU te beschermen die kwetsbaar zijn voor koolstoflekkage, waarbij schonere bedrijven wereldwijd worden beloond en een eerlijk, concurrerend “level playing field” wordt bevorderd.

Bron:

Commission strengthens the Carbon Border Adjustment Mechanism

2.5  INT – Wijzigingen aan IFRS S2 “Climate-related Disclosures”

De International Sustainability Standards Board (ISSB) publiceerde op 11 december 2025 dat er gerichte wijzigingen werden aangebracht in de vereisten voor de rapportering van broeikasgasemissies in IFRS S2 Climate-related Disclosures, naar aanleiding van specifieke toepassingsproblemen die werden vastgesteld toen ondernemingen in de financiële sector deze standaard wensten toe te passen.

De wijzigingen maken IFRS S2 praktischer en iets flexibeler door (i) de verplichting voor Scope 3 categorie 15 te verduidelijken (enkel “financed emissions”, dus op de broeikasgasemissies die rechtstreeks gelinkt zijn aan de financiële producten/portefeuille), (ii) andere sectorclassificaties toe te laten – naast de Global Industry Classification Standard, bijvoorbeeld NACE-codes, de eigen interne sectorindeling, (iii) beter om te gaan met situaties waarin lokale regels een andere berekeningsmethode dan het GHG Protocol opleggen (bijvoorbeeld wanneer er een filiaal is in een bepaald land dat door lokale wetgeving een andere methode dient te hanteren dan het GHG Protocol, dan mag men – onder bepaalde voorwaarden – die lokale methode gebruiken voor dat specifiek deel), en (iv) wat meer duiding te geven omtrent welke IPCC-waarden men dient te gebruiken, waardoor dus men niet telkens meteen dient over te schakelen naar de meest recente IPCC-waarden als bijvoorbeeld een bepaald land of een bepaalde regulator, nog met de vorige set van waarden zou werken.

Bron:

IFRS - ISSB issues targeted amendments to IFRS S2 to support implementation

3.  Overige aspecten

3.1. Recente studie FTSE Russell

Volgens een recent onderzoek van FTSE Russell, heeft een toenemend aantal asset managers en vermogensbezitters het afgelopen jaar aangegeven duurzaamheidsaspecten in hun investeringsstrategie op te nemen, en dit niettegenstaande de huidige geopolitieke situatie, waarbij beleggingsrendement en risicobeheer steeds vaker naar voren komen als de belangrijkste motivatie voor duurzaam beleggen.

Bron:

3.2. Maatregelen voor klimaataanpassing kosten geld maar niets doen kan mogelijks nog meer kosten

Volgens een recente S&P Global Market Intelligence studie hertekenen geopolitieke verschuivingen en beleidsvolatiliteit het landschap van klimaatactie. Duurzaamheidsstrategieën verschuiven van klimaatmitigatie naar adaptatie, aangezien extreem weer tot steeds grotere financiële risico’s leidt. Echter volgens de vermelde studie beschikken slechts 35% van de ondernemingen over adaptatieplannen. Zonder dergelijke plannen kunnen klimaatrisico’s de grote ondernemingen, die vertegenwoordigd zijn in de S&P Global 1200-index, tegen de jaren 2050 naar schatting 1,2 biljoen dollar kosten.  Overall toont deze studie aan dat tijdig actie nemen, een goede strategie kan betekenen voor sectoren en ondernemingen die blootgesteld zijn aan klimaatgerelateerde fysieke en transitierisico’s.

Bron:

3.3. Timing 2026 en daarna

Dit is de laatste tweewekelijkse update van 2025.  Hieronder kan u een overzicht vinden van de belangrijkste ontwikkelingen en afwikkelingen op gebied van duurzaamheidswetgeving en rapportering die u mag verwachten voor 2026:

Onderwerp en korte beschrijving Indicatieve timing 2026
ESRS (simplified) - Minder datapoints, sterkere materialiteit, betere afstemming met andere regels. Nieuwe Delegated Act (DA) verwacht in 2026; toepassing vermoedelijk vanaf FY 2027.
EUDR - “Simplification review” van lasten, vooral voor kleine operatoren. Commissie-review tegen eind april 2026.
SFDR 2.0 - Hertekening productcategorieën en rapportage; vervanging huidige SFDR-structuur. EP/Raad onderhandelen in 2026; finale goedkeuring eerder richting 2027.
Taxonomie – nazicht technische screening criteria (TSC) Ontwerp-DA verwacht in H1 2026; toepassing naar verwachting vanaf 2027/2028.
Taxonomie – veréénvoudigings DA - Herziening Climate & Environmental DAs, met focus op meer éénvoudige technische criteria. Toetsing loopt tot begin 2026; inwerkingtreding kort daarna.  Eventuele toepassing al voor 2025 (nog te bevestigen).
Omnibus I (CSRD & CSDDD) - Inperking scope, verlenging termijnen; uitwerking “stop-de-clock” en kostenverlaging. 2026 = start nationale omzetting; praktische impact vooral voor FY 2027+.
Omnibus VIII (Milieu)-  Pakket ter vereenvoudiging milieu­regels. Wetgevingswerk in EP/Raad gedurende 2026 en verder.
Nieuwe verpakkingsverordening met strikte design-, recyclage- en EPR-vereisten. De meeste kernbepalingen gaan gelden per 12 augustus 2026.
Circulaire Economie Wet - Nieuw kader voor een EU “single market” voor secundaire grondstoffen en gerecycleerde materialen. Commissievoorstel in 2026, wetgevingsproces loopt daarna door.
Climate Resilience Framework- Nieuw geïntegreerd kader voor klimaatveerkracht en -risicobeheer. Commissievoorstel verwacht in H2 2026.
Ecodesign for Sustainable Products Regulation(ESPR)-kader is in werking. 2025–2026 gebruikt de Commissie om via delegated acts de eerste productgroepen en DPP-vereisten vast te leggen (o.a. batterijen, bouwmaterialen, elektronica), met eerste toepassing op concrete producten vanaf 2027.


Gerelateerd

Europees Parlement stemt in met definitief Omnibus-akkoord

ESG-nieuws – 27 november-10 december 2025

Harry Everaerts, bedrijfsrevisor

ESG-nieuws – 27 november-10 december 2025

Harry Everaerts, bedrijfsrevisor